باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - دفتر مطبوعاتی دانشگاه آکسفورد گزارش داد که دانشمندان سیستمهای شبکه ای قدیمی را در اعماق مریخ کشف کردهاند که میتوانسته سنگ مذاب را به آتشفشانها منتقل کند. این کشف به طور بالقوه درک محققان از تکتونیک این سیاره را تغییر داده است.
کارشناسان دادههای لرزهای ثبت شده توسط ماموریت InSight ناسا را تجزیه و تحلیل کردند.
این مطالعه بر روی یک منطقه مرزی واقع در تقریباً ۲۴ کیلومتری زیر سطح مریخ متمرکز بود. دانشمندان با استفاده از مدلسازی ترمودینامیکی و روشهای آماری، صدها سازند سنگی را با دادههای لرزهای مقایسه کردند.
معلوم شد که در زیر این مرز، سنگی غنی از آهن و منیزیم، اما فقیر از سیلیس قرار دارد. به گفته نویسندگان این مطالعه، این لایه در مناطقی تشکیل شده است که سنگ مذاب انباشته شده و به تدریج به بخشهای مختلف تقسیم شده است: کریستالهای متراکمتر در پایه پوسته قرار گرفتهاند، در حالی که ماگمای سبکتر به سطح آمده است.
دکتر توبرمور مککی-چمپیون، دانشمند سیارهشناس در دانشگاه مریخ، گفت: «ما بهطور سنتی فرض میکردیم که فعالیت آتشفشانی در مریخ در مقایسه با زمین نسبتاً ساده است. اما این کشف نشان میدهد که این سیاره میتواند از سیستمهای ماگمایی عظیم و بادوام پشتیبانی کند که قادر به تکامل و بازیافت سنگ مذاب در سراسر پوسته خود هستند.»
دانشمندان حدس میزنند که لایه ماگما میتواند صدها یا حتی هزاران کیلومتر در نیمکره شمالی مریخ امتداد داشته باشد، که نشاندهنده سیستمهای ماگمایی بههمپیوسته بهجای آتشفشانهای مجزا است. این پدیده که به عنوان ماگمای فرااقیانوسی شناخته میشود، قبلاً منحصر به زمین تصور میشد.
پروفسور جان وید، نویسنده همکار، خاطرنشان کرد که یکی از سؤالات کلیدی در علوم سیارهای، منحصربهفرد بودن زمین است. او استدلال کرد که اگر مریخ بتواند چنین پوسته پیچیدهای را بدون تکتونیک صفحهای تشکیل دهد، ممکن است شرایط مناسب برای ظهور حیات در سیارات بیشتری نسبت به آنچه قبلاً تصور میشد، وجود داشته باشد.
محققان خاطرنشان میکنند که این فرآیندهای زمینشناسی با تشکیل جو، اقیانوسها و محیطهای قابل سکونت مرتبط هستند. این یافتهها فهرست سیارات بالقوه قابل سکونت را گسترش میدهد و اجرام آسمانی را که قبلاً به دلیل اندازه کوچک یا عدم فعالیت تکتونیکی رد شده بودند، شامل میشود.
منبع: روسیا الیوم